1/7/26

VIKING ROW

«Στο ποδόσφαιρο, ύψιστη απότιση φόρου τιμής στον πόλεμο, έντεκα άντρες με κοντά παντελόνια είναι η εμπροσθοφυλακή μιας συνοικίας, μιας πόλης, ενός έθνους. Αυτοί οι πολεμιστές δίχως όπλα ή πανοπλία ξορκίζουν τους δαίμονες του πλήθους και επιβεβαιώνουν την πίστη του: σε κάθε αναμέτρηση ανάμεσα σε δυο ομάδες, εισέρχονται στον αγώνα παλιά μίση και έρωτες, που περνούν από πατέρα σε γιο.» 

Το ποδόσφαιρο είναι από τη φύση του θεατρικό υποκατάστατο του πολέμου. Και γι’ αυτό το Παγκόσμιο Κύπελλο, παρά την καθολική συναδέλφωση που ευαγγελίζεται, υποδόρια υποθάλπτει τη μάχη των εθνών. Γύρω από την εθνική τους ομάδα ενώνονται με υπερηφάνεια οι λαοί για να επιβεβαιώσουν τη συλλογική τους μνήμη και την ξεχωριστή τους ταυτότητα μέσα στην παγκόσμια κοινότητα. 

Κι έτσι κάθε νίκη και κάθε ήττα έχει αλληγορικές προεκτάσεις καθώς ανακαλεί από το συλλογικό ασυνείδητο το θρίαμβο και τη δόξα ή τη ματαίωση και τη ντροπή. Στο γήπεδο οι αθλητικές φανέλες των εθνικών ομάδων μετατρέπονται σε ενοποιητικά σύμβολα που ξαναδίνουν νόημα στην ανάκρουση του εθνικού ύμνου, κι ας απουσιάζουν οι αυθεντικές πολεμικές σημαίες από τη γιορτή.



Το Παγκόσμιο Κύπελλο είναι καθρέφτης της εποχής του, ιδίως όταν συμπίπτει με το κατώφλι μεγάλων αλλαγών στον ορίζοντα των ιδεών. Στην παρηκμασμένη Δύση, οι λαοί με τις άλλοτε βαθιές συλλογικές αναμνήσεις έχουν πλέον εκφυλιστεί. Τα γνήσια εθνικά κράτη εξαφανίστηκαν και μετατράπηκαν σε ασύνδετες χώρες με παράταιρους φυλετικά και πολιτισμικά πληθυσμούς. Η οικουμενικότητα που ευαγγελίζεται ο Δυτικός Πολιτισμός έγινε όπλο εναντίον του, κι ενώ αυτός σήμερα υποβιβάζεται και παραπαίει, άλλοι πολιτισμοί διεκδικούν την αναγνώριση και τη συνέχεια μέσα στην ιστορία.

Είναι αξιολύπητη και ντροπιαστική η εικόνα των εθνικών ομάδων χωρών με εμφανή την αντικατάσταση του πληθυσμού τους από αλλόφυλους, όπως η Αφρο-Γαλλία και η Αφρο-Αγγλία, η Ολλανδία, το Βέλγιο, η Ελβετία και η Γερμανία. Αντιθέτως, αξίζει ιδιαίτερης αναφοράς το πρόσφατο παράδειγμα της Νορβηγίας. Η πρωτοβουλία της Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας των Νορβηγών να εμπνευστεί από την ιστορική κληρονομιά της Σκανδιναβίας μας χάρισε μια αναπάντεχη ρομαντική ενατένιση μέσα στην άθλια αισθητική του σύγχρονου Μουντιάλ.

Οι Νορβηγοί αποθανατίζονται απο τον φωτογραφικό φακό στα παγωμένα φιόρδ της πατρίδας τους ως φιλοπόλεμοι Βίκινγκς, έτοιμοι να επιβιβαστούν στους κωπήλατους δράκους τους και να σαλπάρουν για τη μακρυνή Δύση. Για να ανακαλύψουν για άλλη μια φορά, ως γνήσιοι απόγονοι του Λέιφ του Τυχερού, του γιού του Έρικ του Ερυθρού, τη Γη της Αμπέλου.

Εκεί, στη Βόρεια Αμερική, έντεκα πολεμιστές τους μέσα στα γήπεδα μάχονται τον πάγο και τη φωτιά, και χιλιάδες συμπατριώτες τους στις κερκίδες και στις τηλεοράσεις κωπηλατούν φανταστικά σε ντράκαρ μαγικά. Όλοι μαζί, συνδεδεμένοι με ρουνικές διατάξεις δύναμης και νίκης, ονειρεύονται τον Ήλιο του Μεσονυχτίου και τις σάγκες των προγόνων τους για το Λυκόφως των Θεών.

Οι Νορβηγοί υπενθύμισαν σε όλους τους λαούς του κόσμου το δικαίωμα στη χαρά της διαφορετικότητας ξεφεύγοντας από την γκρίζα κοινοτοπία. Χάρη σε αυτούς, συνειδητοποιήσαμε πως το Παγκόσμιο Κύπελλο μπορεί όχι μόνον να είναι, αλλά και να φαίνεται ότι είναι, μια πανανθρώπινη παγανιστική τελετουργία.  

 

 

 

Η εισαγωγή: Από το EL FUTBOL, A SOL Y SOMBRA, του Eduardo Galeano. Ο χορός του πολέμου.

Οι φωτογραφίες: The Vikings are coming. Του Σκωτσέζου φωτογράφου David Yarrow. Η Εθνική Νορβηγίας και ο μακρυμάλλης striker Έρλινγκ Χάαλαντ, με αυθεντικό εξοπλισμό, σε φιόρδ κοντά στο Oslo. Επίσης, το sticker με το σήμα της Νορβηγίας, από το τελευταίο άλμπουμ της Panini για το Μουντιάλ 2026.

Ο Erling Haaland: Όπως λέει ο Yarrow: «If you had to choose one sportsperson in the world that doesn’t need much hair and make up to look like a Viking, it’s Erling Haaland».

Οι ρούνοι στις αθλητικές φανέλες: Ειδική γραμματοσειρά για τα ονόματα και τους αριθμούς των παικτών της Νορβηγικής ομάδας.

Οι αντιδράσεις: Αναστατώθηκαν οι γνωστοί βλαμμένοι μέσα στην ίδια τους τη χώρα, φοβούμενοι την αναπότρεπτη αφύπνιση του Ευρωπαϊκού, εθνικού, φυλετικού και ανδρικού σωβινισμού.

Η Εθνική Βραζιλίας: Πέρα από τον ευρωκεντρισμό μου και για λόγους θρησκευτικούς και μυθολογικούς, η Βραζιλία με τα πέντε Κύπελλα παραμένει η αρχετυπική ομάδα στην μεταφυσική του παγκόσμιου ποδοσφαίρου.